Riool vliegjes in huis: oorzaak in oudere Haarlemse woningen
Rioolvliegjes en rioollucht komen meestal uit een drooggevallen sifon, vuile afvoer of lekke ontluchting. Vul eerst water bij en reinig de afvoer.
Rioolvliegjes zijn kleine, harige muggetjes die broeden in het slijm van afvoeren, sifons en putjes. Ziet u ze steeds terugkomen, of ruikt u rioollucht in huis, dan is er meestal een vuile afvoer, een droog waterslot of een lek in de leiding. In Haarlem speelt dit vaker dan u zou denken. Veel buurten zijn oud. In het Garenkokerskwartier is bijvoorbeeld het grootste deel van de woningen van vóór 1945, en ook het Vondelkwartier en het Ramplaankwartier hebben veel vooroorlogse huizen. Oude leidingen en verbouwingen leveren zwakke plekken op. Daarnaast staat het grondwater op veel plekken dicht onder de oppervlakte en zijn kelders vaak niet waterdicht. In dit artikel leest u hoe u de bron vindt, wat u zelf kunt doen en wanneer u beter een vakman belt.
Wat zijn rioolvliegjes en hoe herkent u ze?
Rioolvliegjes, ook motmuggen genoemd, zijn kleine harige muggetjes met vleugels die als een dakje over hun lijf liggen. Ze leggen eitjes in het slijm van afvoeren. Blijven ze terugkomen, dan broeden ze ergens in uw leidingen. Ze steken niet en zijn niet gevaarlijk, maar ze zijn wel een duidelijk signaal. Een afvoer met een laagje zeepresten, haar en vet is voor de larven een prima plek om op te groeien. U herkent de vliegjes aan een paar kenmerken. Ze vliegen onhandig en fladderen in korte sprongen. Ze zitten vaak stil op tegels, spiegels en muren in de badkamer, het toilet of de keuken. Drukt u er een plat, dan blijft er een grijs, poederig vlekje achter. Om de bron te vinden is een eenvoudige test handig. Plak 's avonds een stuk plakband met de lijmkant naar beneden over elk putje: douche, wastafel, bad, aanrecht en vloerput. Laat het een nacht liggen. Zitten er de volgende ochtend vliegjes aan vast, dan weet u welke afvoer de boosdoener is. Blijft al het plakband schoon terwijl u toch vliegjes ziet, kijk dan ook naar een afvoer die u zelden gebruikt, de kelder of de kruipruimte.
Rioollucht in huis: waar komt die vandaan?
Rioollucht in huis komt meestal uit een afvoer waarvan het waterslot droog staat, uit een losse of lekkende leiding, of uit een ontluchting die niet goed werkt. Vaak ziet u dan ook rioolvliegjes, omdat lucht en vliegjes dezelfde weg naar binnen nemen. Onder elke wastafel, douche en vloerput zit een sifon met een laagje water. Dat water houdt de rioollucht tegen. In een logeerbadkamer, een kelder of een bijkeuken die u weinig gebruikt, verdampt dat water na een tijd. Dan staat de weg naar het riool open. Een tweede oorzaak is de ontluchtingspijp op het dak. Raakt die verstopt, bijvoorbeeld door bladeren of een nest, dan kunnen sifons leeggezogen worden als u doortrekt. U hoort dan vaak een borrelend geluid. Een derde oorzaak is een losse koppeling of een gescheurde leiding onder de vloer. Haarlem heeft veel gemengd riool, waarin afvalwater en regenwater samen worden afgevoerd. De gemeente telt 179 gemengde riooloverstorten. Bij een hoosbui kan het riool vollopen en kunnen putten op straat overstromen. Ruikt u de lucht vooral na zware regen, dan kan de druk in het riool een rol spelen en is een zwakke plek in uw eigen leiding extra merkbaar.
Waarom rioolvliegjes vaak in oudere Haarlemse woningen?
In oudere Haarlemse woningen zitten vaak verouderde leidingen, vergeten afvoeren en aansluitingen die bij verbouwingen niet goed zijn afgesloten. Dat zijn precies de plekken waar vuil blijft hangen en rioolvliegjes broeden. Daarbij maken bodem en grondwater het lastiger. Veel buurten zijn oud. In het Garenkokerskwartier is 90 procent van de woningen van vóór 1945, in het Ramplaankwartier 67 procent. In het Vondelkwartier begon de woningbouw rond 1930, en het centrum telt 931 rijksmonumenten. In zulke huizen zijn keukens en badkamers vaak meerdere keren verplaatst. Een oude afvoer die niet goed is dichtgemaakt, kan jaren later rioollucht en vliegjes doorlaten. Ook de grond speelt mee. Haarlem ligt op een zandige strandwal, met aan weerszijden veen en klei. In delen van de stad staat het grondwater meestal dicht onder het maaiveld en reageert het snel op buien. Volgens de gemeente liggen de meeste kelders tot wel 3 meter onder het grondwaterniveau en zijn veel kelders niet waterdicht. Een vochtige kelder of kruipruimte is gunstig voor vliegjes. In de Kleverparkbuurt vond men gebreken bij huisaansluitingen waardoor ratten woningen in konden. Waar een rat door kan, kan rioollucht ook naar binnen.
Rioolvliegjes zelf aanpakken: welke stappen werken?
U pakt rioolvliegjes zelf aan door de broedplek weg te halen: maak de afvoer, het putje en de sifon grondig schoon en herhaal dat een aantal dagen. Alleen de volwassen vliegjes doodslaan helpt niet, want in het slijm zitten nog eitjes en larven. Begin met de afvoer die bij de plakbandtest vliegjes opleverde. Haal het rooster uit de douche of vloerput en verwijder haar en slijm. Schrob met een oude tandenborstel of een smalle flessenborstel zo ver mogelijk de afvoer in. Draai daarna de sifon onder de wastafel los, vang het water op in een emmer en spoel de sifon schoon. Spoel de afvoer na met heet water uit de kraan met wat soda. Gebruik geen kokend water bij kunststof leidingen en geen agressieve chemische ontstopper, zeker niet bij oude leidingen in vooroorlogse huizen. Herhaal het schoonmaken een paar dagen achter elkaar, zodat ook nieuwe larven worden weggespoeld. Laat daarna in elke afvoer die u weinig gebruikt water lopen, zodat het waterslot weer gevuld is. Denk ook aan de vloerput in de kelder, de wasmachineafvoer en een logeertoilet. Plak na een week opnieuw plakband over de putjes om te controleren of het werkt.
Wanneer heeft u een vakman nodig bij rioolvliegjes?
Schakel een vakman in als de vliegjes of de rioollucht na een week grondig schoonmaken nog steeds terugkomen, of als u geen afvoer als bron kunt vinden. Dan zit het probleem waarschijnlijk dieper in de leiding, onder de vloer of in de aansluiting op het riool. Er zijn een paar duidelijke signalen. Meerdere afvoeren trekken traag door of borrelen als u het toilet doortrekt. De lucht blijft hangen terwijl alle sifons gevuld zijn. De vliegjes komen uit een naad in de vloer, een kier naast een leiding of uit de kruipruimte. De kelder of kruipruimte ruikt muf of is vochtiger dan normaal. Of u ziet verzakte tegels of een verzakte vloer bij de afvoer. In de Kleverparkbuurt is een huis zelfs verzakt door rioolproblemen. Een vakman kan de leiding van binnen bekijken, een verstopping of vetlaag verderop in de leiding verwijderen en een losse koppeling of breuk opsporen. Juist in oudere Haarlemse woningen, waar leidingen soms uit verschillende bouwperiodes komen, is het lastig om zonder inspectie te zien waar het misgaat. Wij werken al 30 jaar aan riolering en afvoeren. Hoe eerder u belt, hoe kleiner de kans dat een kleine lekkage uitgroeit tot vocht- of verzakkingsschade.
Wat kost het om rioolvliegjes te laten aanpakken?
Bij ons betaalt u een starttarief van 150 euro, daarna 25 euro per kwartier. De totale prijs hangt dus af van hoe lang het zoeken en verhelpen duurt. Een vuile sifon is snel opgelost, een lek onder de vloer kost meer tijd. Hoeveel tijd er nodig is, hangt af van een paar dingen. Hoe goed zijn de putjes en de leidingen bereikbaar? Is de bron al bekend, of moet die nog gezocht worden? Zit het probleem in een afvoer in huis, of verder richting de aansluiting op het riool? In oudere woningen met kruipruimtes en verbouwde badkamers kost het opsporen soms meer tijd dan in een nieuwer huis. U kunt de kosten zelf beperken. Doe vooraf de plakbandtest en noteer welke afvoeren vliegjes opleveren. Schrijf op wanneer u rioollucht ruikt, bijvoorbeeld na regen, na het douchen of na doortrekken. Zorg dat putten, het luik van de kruipruimte en de ruimte onder de wastafel vrij zijn. Probeer eerst zelf de sifons en putjes schoon te maken, want dat kost niets en lost het in veel gevallen al op. Helpt het niet, bel dan 023 - 2001434 en vertel wat u al gedaan hebt.
Wie betaalt in Haarlem: gemeente of uzelf?
Zit de oorzaak van rioolvliegjes of rioollucht op uw eigen terrein, dan betaalt u het zelf. Zit het probleem in het hoofdriool onder de straat, dan is dat een zaak voor de gemeente Haarlem, die u kunt bellen op 088 712 37 27. Bij vliegjes in huis ligt de bron bijna altijd in uw eigen afvoeren, dus voor uw rekening. Let op een regel van de gemeente: haalt u zelf een loodgieter en blijkt het probleem toch onder gemeentegrond te zitten, dan krijgt u de kosten niet terug. Merkt u dat ook de buren last hebben, of komt de lucht duidelijk van de straat, meld het dan eerst bij de gemeente. Over het stuk huisaansluiting onder de stoep zijn de bronnen het niet eens. NH Nieuws noemde de huisaansluiting eigendom van de bewoner, terwijl de gemeente de huisaansluitingen in de Kleverparkbuurt juist een gemeentelijke taak noemde. Daar komt de gemeente met een aanpak voor die aansluitingen. Ook bij het groot onderhoud van de Rustenburgerlaan worden de aansluitingen van woningen op het gemeentelijke riool vervangen. Twijfelt u, vraag het dan na bij de gemeente voordat u opdracht geeft.
Hoe voorkomt u rioolvliegjes en rioollucht?
U voorkomt rioolvliegjes en rioollucht door afvoeren regelmatig schoon te maken, waterslotten gevuld te houden en geen vet of haar in de afvoer te laten komen. Zonder slijmlaag hebben de vliegjes geen plek om te broeden. Maak een vaste routine. Haal elke week haar en vuil uit de douche- en vloerputjes. Maak de sifons onder wastafel en aanrecht een paar keer per jaar los en spoel ze schoon. Leg een haarzeefje in de douche. Giet frituurvet en braadvet niet door de gootsteen, maar laat het stollen en gooi het bij het restafval. Laat in ongebruikte afvoeren, zoals in de kelder, een logeerbadkamer of een bijkeuken, elke week even water lopen. Gaat u langere tijd weg, vraag dan iemand dat te doen. Haarlem krijgt drinkwater van PWN, en dat is zacht. Er zit dus weinig kalk in uw afvoer, maar zeep en haar hopen zich wel op. Controleer af en toe of de ontluchtingspijp op het dak vrij is. Kijk ook in de kelder of kruipruimte of het droog blijft en of er geen water blijft staan. Zeker in buurten waar het grondwater hoog staat, helpt goede ventilatie tegen vocht en dus tegen vliegjes.
Kort samengevat
Rioolvliegjes en rioollucht wijzen bijna altijd op een vuile afvoer, een droog waterslot of een lek. In oudere Haarlemse woningen en vochtige kelders komt dat vaker voor. Pak het zo aan. Stap 1: doe de plakbandtest om de bron te vinden. Stap 2: maak die afvoer, het putje en de sifon een paar dagen achter elkaar grondig schoon. Stap 3: vul alle waterslotten, ook in de kelder en ongebruikte ruimtes. Stap 4: blijft het probleem, of komt de lucht van de straat, meld het hoofdriool bij de gemeente. Stap 5: zit het in uw eigen leiding, bel dan een vakman via 023 - 2001434. Houd daarna een vaste schoonmaakroutine aan om herhaling te voorkomen.
Bel 24/7 en spreek direct een monteur, ook over eigen terrein of hoofdriool.
Bel 023 - 2001434